ინგლისური მოგზაურობისთვის — 38 ფრაზა აეროპორტიდან რესტორნამდე ✈️
ბილეთი ნაყიდია, სასტუმრო დაჯავშნილი, ჩემოდანი ჩალაგებული. მაგრამ ერთი შიში მაინც რჩება: „საპასპორტო კონტროლზე რამე რომ მკითხონ? ან რესტორანში ოფიციანტს რომ ვერ გავუგო?“ ეს შიში გასაგებია, თუმცა მოგზაურობისთვის გაცილებით ნაკლები ინგლისური გჭირდება, ვიდრე გგონია.
მოგზაურობისას თითქმის ყველა სიტუაცია ერთსა და იმავე სცენარს მიჰყვება: იგივე კითხვები, იგივე პასუხები, იგივე თავაზიანი ფორმულები. ქვემოთ ფრაზები სიტუაციების მიხედვით დავალაგე — აეროპორტიდან გაუთვალისწინებელ შემთხვევებამდე. თითოეულს ქართული თარგმანი ახლავს.
ერთი ფორმულა, რომელიც ყველგან გამოგადგება
ქართულად „მომეცით ყავა“ სრულიად ჩვეულებრივად ჟღერს. ინგლისურად კი Give me… და I want… უცნობ ადამიანთან, მით უმეტეს მომსახურე პერსონალთან, მკვახედ, ბრძანებასავით აღიქმება. გრამატიკულად ეს წინადადებები სწორია, ამიტომ ❌-ს არ ვუსვამ — მაგრამ ტონი შეუფერებელია.
✅ Could I have a coffee, please? — ერთი ყავა შეიძლება?
✅ I'd like the chicken, please. — ქათამს ავიღებდი.
✅ I'll have the chicken, please. — ქათამს ავიღებ (შეკვეთისას ყველაზე ბუნებრივი ფორმაა).
დაიმახსოვრე სამი ყალიბი — Could I…?, Could you…? და I'd like… — და სიტყვა please. ამ ოთხი ელემენტით მოგზაურობის ფრაზების დიდ ნაწილს თავად ააწყობ.
აეროპორტი და საპასპორტო კონტროლი
საპასპორტო კონტროლზე კითხვები მოკლეა და პასუხიც მოკლე უნდა იყოს. გრძელი ახსნა საჭირო არ არის: ზუსტად უპასუხე იმას, რასაც გეკითხებიან, და დოკუმენტები (სასტუმროს ჯავშანი, დაბრუნების ბილეთი) ხელთ გქონდეს.
2. How long are you staying? — Ten days. — რამდენ ხანს რჩებით? — ათი დღე.
3. Where are you staying? — At a hotel in the city centre. — სად გაჩერდებით? — სასტუმროში, ქალაქის ცენტრში.
4. Is this your first visit? — Yes, it is. — პირველად ხართ? — დიახ.
5. Do you have a return ticket? — Yes, here it is. — დაბრუნების ბილეთი გაქვთ? — დიახ, აი, ინებეთ.
6. Anything to declare? — No, nothing to declare. — დასადეკლარირებელი რამე გაქვთ? (საბაჟოზე) — არა, არაფერი.
შენიშნე: მე-2 კითხვაზე Ten days სავსებით საკმარისია — სრული წინადადება აუცილებელი არ არის. ამერიკელი holiday-ის ნაცვლად vacation-ს იტყვის: I'm here on vacation.
💡 ინდივიდუალურად: 🗣️ სასაუბრო ინგლისური → · წაიკითხე: IELTS Speaking — სამი ნაწილი, კითხვები და პასუხის ნიმუშები
სასტუმროში
8. Is breakfast included? — საუზმე ფასში შედის?
9. What time is check-out? — რომელ საათზე უნდა გავათავისუფლო ოთახი?
10. Could I leave my luggage here until this evening? — ბარგის აქ დატოვება საღამომდე შეიძლება?
11. What's the Wi-Fi password? — Wi-Fi-ის პაროლი რა არის?
12. The air conditioning isn't working. — კონდიციონერი არ მუშაობს.
ერთი ხაფანგი: ბრიტანეთში ground floor პირველი სართულია, first floor კი — მეორე. ამერიკაში first floor პირველ სართულს ნიშნავს. თუ ბრიტანულ სასტუმროში გეტყვიან, რომ ოთახი first floor-ზეა, ის შესასვლელიდან ერთი სართულით მაღლაა.
რესტორანსა და კაფეში
14. Could we see the menu, please? — მენიუს მოგვიტანთ?
15. What do you recommend? — რას გვირჩევთ?
16. I'm allergic to nuts. — თხილეულზე ალერგია მაქვს.
17. Could we have the bill, please? — ანგარიშს მოგვიტანთ? (ამერიკაში: the check)
18. Can I pay by card? — ბარათით გადახდა შეიძლება?
შეკვეთისას ხშირი შეცდომაა „ავიღებ“-ის აწმყო დროით თარგმნა:
✅ I'll have the fish, please. — თევზს ავიღებ.
ჩაის ფულზე (ინგლისურად — tip) მოკლედ: ამერიკულ რესტორნებში ჩაის ფულის დატოვება თითქმის სავალდებულოდ ითვლება — ის ოფიციანტის შემოსავლის მნიშვნელოვანი ნაწილია. ბრიტანეთსა და ევროპის ბევრ ქვეყანაში ეს წესი ასე მკაცრი არ არის, ანგარიშში კი ხშირად უკვე შედის service charge. გადახდამდე ანგარიშს დახედე ან იკითხე: Is service included? — მომსახურების საფასური შედის?
ქალაქში: გზა, ტრანსპორტი, მაღაზია
გზის გაკითხვა Excuse me-ით დაიწყე — ეს ქართული „ბოდიში, ერთი წუთით“-ის შესატყვისია.
20. Is it within walking distance? — ფეხით მისვლა შეიძლება?
21. Which bus goes to the airport? — აეროპორტში რომელი ავტობუსი მიდის?
22. A return ticket to Oxford, please. — ოქსფორდამდე ორმხრივი ბილეთი, თუ შეიძლება.
23. Could you tell me when to get off? — მეტყვით, როდის ჩამოვიდე?
მაღაზიაში ყველაზე სასარგებლო ფრაზა ისაა, რომელიც გამყიდველს თავაზიანად გაუგებინებს, რომ დახმარება ჯერ არ გჭირდება:
25. Do you have this in a smaller size? — ეს უფრო პატარა ზომის გაქვთ?
26. Can I try it on? — შეიძლება მოვიზომო?
27. How much is it? — რა ღირს?
✅ How much is it? / How much does it cost? — რა ღირს? (კითხვაში დამხმარე ზმნა ან is სჭირდება)
✅ Excuse me, where's the toilet? — ბოდიში, ტუალეტი სად არის? (ამერიკაში: Where's the restroom?)
გაუთვალისწინებელი სიტუაციები
ჩემოდანი არ ჩამოვიდა, საფულე დაიკარგა, თავი ცუდად იგრძენი — ასეთ დროს ფრაზები ყველაზე მეტად გჭირდება და ყველაზე ძნელადაც გახსენდება. ამიტომ ეს ნაწილი წინასწარ ისწავლე.
29. Could I have a reference number, please? — განაცხადის ნომერს მომცემთ? (დაკარგული ბარგის მაგიდასთან)
30. I've lost my passport. — პასპორტი დავკარგე.
31. My wallet has been stolen. — საფულე მომპარეს.
32. Where's the nearest police station? — სად არის პოლიციის უახლოესი განყოფილება?
33. I'd like to report a theft. — ქურდობის შესახებ მინდა განვაცხადო.
34. I need to see a doctor. — ექიმთან მისვლა მჭირდება.
35. Where's the nearest pharmacy? — უახლოესი აფთიაქი სად არის?
36. Could you call an ambulance? — სასწრაფოს გამოიძახებთ?
საგანგებო ნომრები: ევროკავშირის ქვეყნებში 112, დიდ ბრიტანეთში 999 (112-იც მუშაობს), აშშ-სა და კანადაში 911.
და ორი ფრაზა, რომელიც ნებისმიერ რთულ საუბარში გადაგარჩენს:
38. Could you write it down for me? — ჩამიწერთ?
თუ საჭირო სიტყვა დაგავიწყდა, აღწერე: the thing you use to… („ის, რითაც…“). ასეთ ფრაზებს „სიტყვა დამავიწყდა“ სტატიაში მოვუყარე თავი.
ბრიტანული თუ ამერიკული სიტყვა
ამ სიტყვების უმეტესობას ორივე ქვეყანაში გაიგებენ, მაგრამ ადგილობრივი ვარიანტი უფრო ბუნებრივად ჟღერს. ერთი გამონაკლისი: ბრიტანეთში subway მიწისქვეშა გადასასვლელს ნიშნავს, მეტროს კი ლონდონში the Underground ან the Tube ჰქვია.
ბრიტ. toilet — ამერ. restroom, bathroom — ტუალეტი
ბრიტ. lift — ამერ. elevator — ლიფტი
ბრიტ. queue — ამერ. line — რიგი
ბრიტ. single / return — ამერ. one-way / round-trip — ცალმხრივი / ორმხრივი ბილეთი
ბრიტ. underground — ამერ. subway — მეტრო
ბრიტ. baggage reclaim — ამერ. baggage claim — ბარგის მისაღები დარბაზი
სხვა ქვეყანაში ხანგრძლივად ცხოვრებისთვის — ექიმთან ჩაწერა, დაწესებულებები, სამსახური — სხვა ლექსიკაა საჭირო; ის სტატიაში „ინგლისური ემიგრანტებისთვის“ განვიხილე. თუ მოგზაურობისას თანამგზავრთან ან სასტუმროს სხვა სტუმართან საუბრის გაბმა გინდა, small talk-ის ფრაზები გამოგადგება.
შეამოწმე თავი
აირჩიე სწორი ან ყველაზე ბუნებრივი ვარიანტი. ყოველ პუნქტში მხოლოდ ერთი პასუხია სწორი.
2. Officer: "What's the purpose of your visit?" — You: ___ (a) Tourism. I'm here on holiday. (b) Ten days.
3. Excuse me, ___ do I get to the museum? (a) how (b) where
4. I'm coming back tomorrow, so I'd like a ___ ticket to Oxford, please. (a) single (b) return
5. Shop assistant: "Can I help you?" — You don't need help yet: (a) I'm just looking, thanks. (b) No, I don't want.
6. How much ___ this jacket? (a) is (b) costs
პასუხები: 1. (b) — Give me მკვახედ ჟღერს. 2. (a) — „ათი დღე“ სხვა კითხვის პასუხია (How long are you staying?). 3. (a) — how do I get to მყარი ფორმულაა. 4. (b) — return ორმხრივი ბილეთია. 5. (a) — want-ს დამატება სჭირდება (I don't want anything), თანაც ასეთი პასუხი მკვახედ ჟღერს. 6. (a) — How much costs this jacket? არასწორია; სწორია How much is this jacket? ან How much does this jacket cost?
ერთი პრაქტიკული რჩევა: გამგზავრებამდე ამ ფრაზებიდან ის ათი ამოარჩიე, რომელიც ყველაზე მეტად დაგჭირდება, და რამდენჯერმე ხმამაღლა თქვი — წარმოიდგინე, რომ ოფიციანტის ან მესაზღვრის წინ დგახარ. ფრაზა, რომელიც ერთხელ უკვე წარმოთქვი, საჭირო მომენტში გაცილებით ადვილად გახსენდება. თუ გინდა, რომ ეს სიტუაციები ცოცხალ საუბარში გავითამაშოთ და შეცდომები იქვე გავასწოროთ, სწორედ ამისთვისაა ინგლისურის ინდივიდუალური ონლაინ გაკვეთილები — პირველი ნაბიჯი უფასო 20-წუთიანი გაცნობითი შეხვედრაა Google Meet-ში.
ხშირი კითხვები
რა კითხვებს სვამენ საპასპორტო კონტროლზე ინგლისურად?
ყველაზე ხშირად: What's the purpose of your visit?, How long are you staying?, Where are you staying? და Do you have a return ticket? პასუხი მოკლე და ზუსტი უნდა იყოს, მაგალითად: Tourism. I'm here on holiday.
რატომ ჟღერს „I want a coffee“ უხეშად?
გრამატიკულად წინადადება სწორია, მაგრამ უცნობთან, განსაკუთრებით მომსახურე პერსონალთან, მომთხოვნად აღიქმება. ბუნებრივი ფორმებია Could I have a coffee, please? ან I'd like a coffee, please.
როგორ ვთხოვო ანგარიში რესტორანში ინგლისურად?
Could we have the bill, please? ამერიკაში bill-ის ნაცვლად check-ს ამბობენ: Could we have the check, please?
რა ვთქვა, თუ ბარგი არ ჩამოვიდა?
დაკარგული ბარგის მაგიდასთან თქვი: My suitcase hasn't arrived. ბოლოს განაცხადის ნომერიც მოითხოვე: Could I have a reference number, please?