# since თუ for — როგორ ვთქვათ „ხუთი წელია“ ინგლისურად

> since საწყის წერტილს აღნიშნავს, for — ხანგრძლივობას. რატომ არის „I live here for five years“ შეცდომა, „How long…?“ კითხვები, ago და სავარჯიშო პასუხებით.

- კატეგორია: გრამატიკა · წაკითხვა: 6 წუთი · გამოქვეყნდა: 22 აგვისტო, 2026
- ავტორი: ნოდარი — საერთაშორისო დონის ინგლისურის მასწავლებელი და მენტორი
- HTML ვერსია: https://learnenglishonlinecourses.com/blog/since-vs-for.html

„ხუთი წელია აქ ვცხოვრობ“ — მარტივი წინადადებაა, მაგრამ ინგლისურად სათქმელად ორი გადაწყვეტილება უნდა მიიღო ერთდროულად: რომელი დრო და რომელი სიტყვა — *since* თუ *for*. სწორედ აქ ცდება ბევრი — არა იმიტომ, რომ წესი რთულია, არამედ იმიტომ, რომ ქართული ამ შემთხვევაში სხვა ლოგიკით მუშაობს.

კარგი ამბავი ის არის, რომ წესი ორ ხაზში ეტევა. ნაკლებად კარგი — რომ ერთ ქართულ ჩვევას უნდა გადაეჩვიო.

## since — როდიდან, for — რამდენ ხანს

ეს ერთადერთი წესია, რომელიც მართლა უნდა დაიმახსოვრო:

> 🔑 **since** + **საწყისი წერტილი** — როდიდან? 2019 წლიდან, ორშაბათიდან, ბავშვობიდან
> 🔑 **for** + **ხანგრძლივობა** — რამდენ ხანს? ხუთი წელი, ორი საათი, მთელი ცხოვრება

> **since:** since 2019 · since Monday · since 9 o'clock · since last summer · since I was a child · since we met
> **for:** for five years · for two hours · for a long time · for ages · for a week · for my whole life

თუ ეჭვი გეპარება, ჰკითხე თავს: ეს კალენდარზე **წერტილია** თუ **მონაკვეთი**? „2019“ წერტილია → *since*. „ხუთი წელი“ მონაკვეთია → *for*. *since*-ის შემდეგ მთელი წინადადებაც შეიძლება იდგეს — *since I was a child*, *since we met* — ისიც ათვლის წერტილია.

> ❌ I've lived here **since** five years.
> ✅ I've lived here **for** five years. — ხუთი წელია აქ ვცხოვრობ.
> ❌ I've lived here **for** 2019.
> ✅ I've lived here **since** 2019. — 2019 წლიდან აქ ვცხოვრობ.

## მთავარი ხაფანგი: ქართული აწმყო

„ხუთი წელია აქ **ვცხოვრობ**“, „დილიდან **ველოდები**“, „ბავშვობიდან **ვიცნობ**“ — ქართულად ყველგან აწმყოა. ლოგიკურიცაა: ახლაც ვცხოვრობ, ახლაც ველოდები. ამიტომ ენა თავისით Present Simple-ისკენ გიბიძგებს. ინგლისურში კი ეს ერთ-ერთი ყველაზე გავრცელებული შეცდომაა:

> ❌ I **live** here for five years.
> ❌ I **live** here since 2019.
> ✅ I**'ve lived** here for five years. — ხუთი წელია აქ ვცხოვრობ.
> ✅ I**'ve been living** here since 2019. — 2019 წლიდან აქ ვცხოვრობ.

ინგლისურის ლოგიკა ასეთია: მოქმედება **წარსულში დაიწყო** და **დღემდე გრძელდება** — ეს Present Perfect-ის ტერიტორიაა. Present Simple მხოლოდ იმას ამბობს, რაც ზოგადად ხდება — *I live in Tbilisi* (თბილისში ვცხოვრობ, და მორჩა). როცა *for*/*since* წარსულიდან დღემდე გაგრძელებულ პერიოდს ზომავს, Present Simple აღარ გამოდგება. (ჩვევასთან *for*, რა თქმა უნდა, შეიძლება: *I go to the gym for an hour every day* — ეს ყოველი ჯერის ხანგრძლივობაა, არა „დღემდე“.)

(ის, თუ რით განსხვავდება Present Simple აწმყოს მეორე დროისგან, ცალკე სტატიაშია — [Present Simple და Present Continuous](https://learnenglishonlinecourses.com/blog/present-simple-vs-continuous.html).)

Present Perfect Simple თუ Continuous? *live*, *work*, *study* ტიპის ზმნებთან ორივე სწორია: *I've lived* / *I've been living here for five years*. Continuous პროცესს უსვამს ხაზს — *I've been waiting since 9*, *She's been working here for two years*.

მდგომარეობის ზმნებთან (*know*, *be*, *like*) კი მხოლოდ Simple დგას: *I've known her since 2019*, და არა *I've been knowing*. აქ ამერიკული და ბრიტანული ინგლისური არ განსხვავდება — *for*/*since*-თან ორივე Present Perfect-ს ხმარობს.

## for Past Simple-თანაც მუშაობს

*for* არ არის „Present Perfect-ის სიტყვა“ — ის უბრალოდ ხანგრძლივობას აღნიშნავს, ხანგრძლივობა კი დასრულებულ მოქმედებასაც აქვს:

> ✅ I **lived** in Batumi **for** five years. — ხუთი წელი ბათუმში ვცხოვრობდი. (აღარ ვცხოვრობ — დასრულდა.)
> ✅ I**'ve lived** in Batumi **for** five years. — ხუთი წელია ბათუმში ვცხოვრობ. (ახლაც ვცხოვრობ.)

განსხვავება იმაშია, დღემდე გრძელდება თუ არა. აქ ქართული უკვე გეხმარება: „ვცხოვრობ**დი**“ = დამთავრდა → Past Simple; „ხუთი წელია ვცხოვრობ“ = გრძელდება → Present Perfect. ამ ორი დროის სრულ შედარებას ცალკე სტატია ეთმობა — [Present Perfect თუ Past Simple](https://learnenglishonlinecourses.com/blog/present-perfect-vs-past-simple.html).

## since — თითქმის ყოველთვის perfect დროებთან

*since*-თან საქმე სხვაგვარადაა. რაკი ის საწყის წერტილს ასახელებს და გულისხმობს „აქედან დღემდე“, თითქმის ყოველთვის Present Perfect-თან (ან Past Perfect-თან) დგას. *I lived here since 2019* არასწორია: თუ 2019 წლიდან დღემდეა — *I've lived*; თუ დამთავრდა — თქვი, რამდენ ხანს გაგრძელდა: *I lived here for three years*.

> ❌ I **lived** here since 2019.
> ✅ I**'ve lived** here since 2019. — 2019 წლიდან აქ ვცხოვრობ.

ორი შემთხვევა, რომელმაც შეიძლება დაგაბნიოს. პირველი: *since*-ის შემდეგ მდგარი დამოკიდებული წინადადება ჩვეულებრივ Past Simple-შია, რადგან ის წერტილს ასახელებს — *I've known her **since we met*** (ერთმანეთი გავიცანით — და მას შემდეგ ვიცნობ). ზოგჯერ Present Perfect-იც გვხვდება: *since I've been in London*.

მეორე: „*It's ages since…*“ ტიპის ფრაზები — *It's ages since I saw him* / *It's been ages since I saw him* („საუკუნეა, რაც არ მინახავს“). აქ მთავარი ზმნა *is* ან *has been*-ია, *since*-ის შემდეგ კი Past Simple. ეს ბუნებრივი ინგლისურია — უბრალოდ ცალკე დაიმახსოვრე.

## „How long…?“ — კითხვა, რომელიც ყველაფერს აერთიანებს

„რამდენი ხანია…?“ ინგლისურად *How long…?*-ით იწყება. რაკი კითხვა ახლაც მიმდინარე მოქმედებას ეხება, Present Perfect აქაც აუცილებელია:

> ❌ How long **do** you live here?
> ✅ How long **have** you **lived** here? — რამდენი ხანია აქ ცხოვრობ?
> ✅ How long **have** you **been learning** English? — რამდენი ხანია ინგლისურს სწავლობ?

პასუხი კი სწორედ ის ორი ვარიანტია, რითაც დავიწყეთ: *For three years.* ან *Since 2023.* — ორივე სწორია, ერთი მონაკვეთს ამბობს, მეორე — წერტილს.

## ago — მესამე სიტყვა, რომელიც ხშირად ერევათ

*ago* ნიშნავს „…-ის წინ“ და ამბობს, **როდის** მოხდა რაღაც — ანუ წარსულში წერტილს ასახელებს. ამიტომ ის Past Simple-თან დგას და ხანგრძლივობის **შემდეგ** იწერება, არა წინ: *five years ago*.

> ❌ I**'ve moved** here five years ago.
> ✅ I **moved** here five years **ago**. — ხუთი წლის წინ გადმოვედი. (ერთჯერადი ფაქტი წარსულში.)
> ✅ I**'ve lived** here **for** five years. — ხუთი წელია აქ ვცხოვრობ.
> ✅ I**'ve lived** here **since** 2021. — 2021 წლიდან აქ ვცხოვრობ.

სამი წინადადება, ერთი ამბავი — სამი კუთხიდან:

> 🔑 **ago** — როდის? („…-ის წინ“, Past Simple): five years **ago**
> 🔑 **for** — რამდენ ხანს? (ხანგრძლივობა): **for** five years
> 🔑 **since** — როდიდან? (საწყისი წერტილი): **since** 2021

## შეამოწმე თავი

შეავსე *since*-ით, *for*-ით ან *ago*-თი, ხოლო იქ, სადაც ფრჩხილებში ზმნაა, ზმნის სწორი ფორმა ჩასვი. პასუხები ქვემოთ.

> 1. I've known Nino ______ we were at school together.
> 2. They ______ (be) married for twenty years and they're still very happy together.
> 3. We moved to Kutaisi three years ______.
> 4. How long ______ you ______ (know) each other? — Since university.
> 5. I ______ (study) German for two years when I was at school, but I've forgotten everything.
> 6. She's been waiting for the bus ______ half an hour and it still hasn't come.

**პასუხები:** 1. *since* — „როცა სკოლაში ვსწავლობდით“ საწყისი წერტილია. 2. *have been* — ოცი წელია და ახლაც ერთად არიან. 3. *ago* — „სამი წლის წინ“, ხანგრძლივობის შემდეგ.

4. *have* … *known* — *know* მდგომარეობის ზმნაა, Continuous არ გამოდგება. 5. *studied* — სკოლის პერიოდი დასრულდა → Past Simple, მიუხედავად *for two years*-ისა. 6. *for* — „ნახევარი საათი“ მონაკვეთია.

ერთი პრაქტიკული რჩევა: როცა წინადადებას „ხუთი წელია…“, „დილიდან…“ ან „ბავშვობიდან…“ სიტყვებით იწყებ, ერთი წამით გაჩერდი და ჯერ დრო აირჩიე — თუ ახლაც გრძელდება, Present Perfect — და მხოლოდ მერე სიტყვა: წერტილია → *since*, მონაკვეთია → *for*. ეს მოკლე პაუზა სწორედ ის ადგილია, სადაც ძველი ჩვევა ახლით იცვლება.

თუ გინდა, რომ ეს ჩვევა შენივე ცხოვრებიდან აღებულ წინადადებებზე განვიმტკიცოთ, ნახე, როგორ მიმდინარეობს [ინგლისურის ინდივიდუალური ონლაინ გაკვეთილები](https://learnenglishonlinecourses.com/) ნოდართან.

## ხშირი კითხვები

**რა განსხვავებაა since-სა და for-ს შორის?**

since საწყის წერტილს ასახელებს — როდიდან: since 2019, since Monday, since we met. for ხანგრძლივობას — რამდენ ხანს: for five years, for two hours. კითხვა, რომელიც გეხმარება: ეს წერტილია კალენდარზე თუ მონაკვეთი?

**როგორ ვთქვა „ხუთი წელია აქ ვცხოვრობ“ ინგლისურად?**

I have lived here for five years ან I have been living here for five years. ქართული აქ აწმყოს ხმარობს, ინგლისური კი Present Perfect-ს, რადგან მოქმედება წარსულში დაიწყო და დღემდე გრძელდება. „I live here for five years“ შეცდომაა.

**for მხოლოდ Present Perfect-თან გამოიყენება?**

არა. for უბრალოდ ხანგრძლივობას აღნიშნავს და Past Simple-თანაც დგას, თუ პერიოდი დასრულდა: I lived in Batumi for five years (აღარ ვცხოვრობ). since კი თითქმის ყოველთვის perfect დროებთან გვხვდება — გამონაკლისია ფრაზები, როგორიცაა It's ages since I saw him.

**როგორ ვიკითხო „რამდენი ხანია…?“ ინგლისურად?**

How long have you…? — How long have you lived here? / How long have you been learning English? პასუხი for-ით ან since-ით: For three years. / Since 2023. „How long do you live here?“ ამ მნიშვნელობით არასწორია.